Koment: fetaria dhe statistikat

Ditë më parë kemi sjellë një shkrim rreth qëndrimeve të filozofit gjerman Habermas dhe atij kanadez Taylor rreth post-sekularizmit, duke marrë shkas nga një diskutim i hapur nga sociologu Fatos Tarifa. Shumë aspekte të shkrimit të z. Tarifa nuk janë trajtuar aty dhe shkrimi i sotëm ka të bëjë më njërin nga ta, meqë kjo lidhet edhe me një debat të para disa javësh këtu në Kosovë dhe , mendoj unë, ka një rëndësi më të gjerë. Bëhet fjalë për përdorimin diskursiv të statistikave, e në rastin tonë në diskutimet për fenë. Motivi shtesë për këtë postim është edhe një diskutim i zhvilluar në emisionin Click në Kosovë ku të ftuar ishin Halil Matoshi, Muharrem Nitaj, Dom Lush Gjergji (nga Ipeshkvia e Kosovës) dhe Ahmet Sadriu (nga Bashkësia Islame e Kosovës), dhe ku tema e diskutimit (sa jemi religjioz?) sillej rreth rezultateve të një sondazhi të bërë nga Gallup, rreth fetarisë/religjiozitetit në Kosovë.Meqë fetaria është një fenomen shoqëror shumë i ndërlikuar më duhet të komentoj dicka rreth statistikave në raport me të.

Continue reading

Standard

Jacques Rancière, intervistë

Sjellim këtu një intervistë të filozofit frëng Jacques Rancière, të botuar tek Verso.com. Përmbajtja e intervistës është relevante për kontekstin tonë meqë, ndër të tjera, trajton një tendencë që është mjaft e pranishme në ligjërimin publik shqiptar: shpërdorimi dhe bastardimi i nocionit të laicitetit. Meqë në këtë blog kemi shkruar më herët rreth kësaj tendence, e gjykuam si përmbajtje të volitshme për tu përkthyer. Intervista është realizuar na shkrimtari dhe gazetari Éric Aeschimannm.

Continue reading

Standard

Habermas dhe vendi i fesë në sferën publike: një koment rreth shkrimit të Fatos Tarifes

Shtysa për përpipilimin e shkrimit të mëposhtëm gjeti shkas tek një artikull i botuar nga sociologu Fatos Tarifa, tek Milosao, më 25 Mars 2015, nen titullinA na duhet feja?. Siç na thotë dr. Moikom Zeqo në një recensë të bukurshkruar mbi librin e tij Bona fide, z. Tarifa, është “sociologu më i shquar shqiptar” (Milosao, 24.08.2014). Më duhet të pranoj se nuk e njoh veprën e z. Tarifa dhe se komenti im këtu nuk synon një kritikë integrale mbi mendimin e tij. Ky është një koment që i referohet vetëm shkrimit të tij të lartpërmendur dhe këtu, do të merrem me disa aspekte të shkrimit të tij e jo me tërësinë. Gjegjësisht, do të merrem me mendimin e Jurgen Habermas rreth vendit të arsyes fetare në hapësirën publike dhe me atë që ai quan shoqëri post-sekulare, çështje të cilën edhe Tarifa e sjell në vëmendjen e lexuesit.

Continue reading

Standard

Rom e Mysliman

Korporata RAND, në Janar të vitit që shkoi, publikoi një raport dhe analizë rreth trendit të intolerancës në Evropën Perëndimore. Meqë, aq sa di unë, kjo nuk është përcjellë në lajmet e shkruara në shqip, konsideroj të rëndësishme të sjellë në këtë blog të dhënat (grafike) të rritjes apo rënies së intolerancës në Evropën Perëndimore ndaj pesë variabileve të studiuara dhe analizuara nga hulumtuesit e RAND :

  1. Komuniteti rom
  2. Racat e ndryshme
  3. Imigrantët
  4. Çifutët
  5. Myslimanët
  6. Homoseksualet

Hulumtimi është bërë për 13 shtete të Evropës Perëndimore : Austri, Holandë, Danimarkë, Belgjikë, Finlandë, Francë, Gjermani, Irlandë, Itali, Portugali, Spanjë, Suedi dhe Britani e Madhe.

Continue reading

Standard

Disa fjalë për terminologjinë rreth “radikalizmit”

Semantika e “luftës kundër terrorizmit” është aq problematike në rrethet shkollare të sociologjisë së terrorizmit sa edhe vetë objekti rreth te cilit zhvillohet ajo. Për Zbignjew Brzezinski-n dhe Zygmunt Bauman-in vetë termi “luftë kundër terrorizmit” është po aq i pakuptimtë sa edhe fraza “luftë kundër blitzkrieg-ut” , apo të themi, “luftës kundër plumbave”. Terrorizmi është taktikë e jo entitet, ai është metodë dhe jo qëllim. Por semantika është nga instrumentet strategjike kryesore në luftë ideologjike, prej nga edhe arkitektura e saj duhet lexuar në mënyrë kritike. Skulptori i “luftës kundër terrorizmit” , Donald Ramsfield , në dokumentarin “The Unknown Known” për disa minuta flet rreth “terminologjisë” e “semantikës” dhe rëndësisë së “fjalëve” pas 11/9 , si njëra nga gjërat më të rëndësishme në strategjinë e luftës së re që ai po shpallte. Sot, sociologjia e terrorizmit është krejt e pështjelluar në rrjetin e terminologjisë së përdorur, ambiguitetit e ambivalencës së saj dhe bën përpjekje që dëshpërimisht ta sqarojë atë në një botë e cila tashmë i ka përvetësuar premisat e saj, të përhapura dhe të ‘natyralizuara’ nga një arsenal i fuqishëm i “pushtetit të butë”, ku think-tank-et e financuara nga Shteti kanë pasur rol përcaktues.

Continue reading

Standard

Dy-tri fjalë për të folurit rreth fesë

Në Kosovë, sikur në shumë vende të tjera, pas atentateve në Paris u diskutua për fjalën e lirë. Por këtu nuk do të merrem me diskutimet liberale rreth fjalës së lirë dhe kufijve të saj  të parapara në Kushtetutë në terma që ofrojnë hapësirë të gjerë interpretimi dhe as  me kontradiktat logjike që e kanë përcjellë diskutimin mbi fjalën e lirë në Kosovë. Këtu do të përpiqem të shtjelloj  problematikën e ligjërimit gazetaresk, njëanëshmërinë e tij në shtjellimin e çështjeve te sociologjisë se fesë  si dhe me manifestimet e mosnjohurisë elementare mbi disa nocione  fetare  në diskutimet rreth saj. Ndjekësi i mediave tona e kupton, natyrshëm, që diskutimet rreth fesë në Kosovë sillen kryesisht rreth fesë Islame dhe rrjedhimisht ky blog detyrimisht  duhet t’iu referohet këtyre diskutimeve. Blogu do të sjellë në të ardhmen edhe shkrime kritike për ligjërimin fetar në Kosovë dhe variacionet e përdorimit të fesë nga aktorë të ndryshëm të shoqërisë kosovare. Continue reading

Standard

Charlie Hebdo: një vështrim kritik!

Vrasja e 12 personave në Paris, ndër të cilët kryesisht punëtorë të gazetës satirike Charlie Hebdo,  ka ngjallur indinjatë të paprecedent në Francë. Në një klime ksenofobie në rritje, akte të tilla do kenë efektin e shumëpritur nga djathta ekstreme franceze, por edhe me tej, europiane në tërësi. Të nesërmen e aktit, një grua myslimane ka humbur fetusin e saj katër mujor pasi që është rrahur nga dy të rijnë në rrethinat e Parisit; raportime mbi sulme në xhami të ndryshme të Francës janë bërë menjëherë; një sasi eksplozivi është hedhur në një dyqan; një sulm tjetër ndaj një 17 vjeçari është raportuar në Isere.  “Akte kriminale” i kanë quajtur persekutorët lokal.Sulmi në Paris është  “11 Shtatori i Frances” tha Eric Zemmour. Mbetet të shohim çfarë do te prodhoj ky cilësim.(!) Continue reading

Standard