Jean Baubérot, rreth nocionit të laicitetit – intervistë

Intervistë me Jean Baubérot – themelues i sociologjisë së laicitetit.

Jean Baubérot është historian dhe sociolog francez, themelues dhe drejtor i moçëm i grupit Shoqeri, Fe, Laicitete (GSRL). Ai nuk ka reshtur se mbrojturi një laicitet më përfshirës, me inkluziv të mundshëm, i cili nuk i përkulet neutralitetit.

Cili është përkufizimi juaj i laicitetit ?
Mendoj se nuk duhet dhënë një përkufizim substancial të laicitetit. Duhet ta përkufizojmë me qëllimet e tij dhe unë i shoh dy: në një anë, liria e ndërgjegjes si një liri publike (dhe jo vetëm si liri e brendshme) që ka të gjitha karakteristikat e lirive publike në demokraci.. Në anën tjetër, parimi i mos diskriminimit për arsye të bindjeve fetare. Për të arritur këto finalitete apo qëllime, mënyra më e mirë është ndarja e pushtetit politik dhe autoriteteve fetare, që këto të fundit të mos marrin pjesë në qeverisje, të mos imponojnë (përmes pushtetit politik, sh.p) normat e tyre shoqërisë. Rezultati është neutraliteti i arbitrar i pushtetit publik, Shteti sillet si një arbitër me bindjet e ndryshme. Me këtë përkufizim, shohim se mund të ketë mënyra të ndryshme se si mund të jetësohet laiciteti, pra laicitete konkrete të cilat dallojnë sipas historisë së vendeve dhe kontekstit gjeopolitik. Brenda një vendi, laiciteti vazhdimisht është një çështje midis aktorëve të ndryshëm të cilët mund të kenë botëkuptime të ndryshme.

Disa këmbëngulin se liria e ndërgjegjes është mbi të gjitha emancipimi nga feja dhe e lokalizojnë laicitetin në një luftë shumë antiklerikale; të tjerë, në të kundërtën, në konceptimin e tyre të lirisë së ndërgjegjes, insistojnë mbi lirinë e fesë dhe e bëjnë atë një sinonim të saj, duke zbehur të drejtën për të mos besuar, për të refuzuar fenë. Bëhet fjalë pra për një përkufizim i cili tenton të përfshijë faktin se laiciteti përbënë gjithnjë një çështje socio-politike.
Continue reading

Advertisements
Standard

“Eja në ISIS.Është sikur në lojen «Call of Duty», por është reale”. Intervistë me Olivier Roy.

Përse terrorizmi islamist është zhvilluar në një kërcënim global dhe çfarë kanë të përbashkët luftëtarët e rinj të «Shtetit Islamik ». (sh.a. në vazhdim shkurtesa SHI) me aktet vrasëse në shkollat amerikane? Një bisedë me Olivier Roy, njohësin kryesorë francez të islamit.

 

Nga Daniel Binswanger

Ndër njohësit e islamit ai është një shfaqje e veçantë. Në njërën anë Olivier Roy ka përfunduar një karrierë të shkëlqyeshme akademike dhe ka përpiluar disa nga studimet kryesore rreth islamit politik. Libri i tij “Dështimi i islamit politik“ (L’Échec de l’Islam politique) përdoret si referencë, ashtu siç edhe “Rruga islame drejt perëndimit“, një analizë rreth pozitës së islamit në shoqërinë e tanishme te globalizuar. Në anën tjetër Roy posedon një thesar të përvojës në hulumtime politike në terren, gjë e cila e dallon atë nga të ashtuquajturit ekspertë: ai i qasej nga afër objekteve të studimeve të veta si udhëtar, por edhe si këshilltar shumëvjeçar i Ministrisë së Jashtme franceze dhe shërbimeve të sigurimit, si dhe si diplomat i OSBE dhe i dërguar i UNO-së. Gjatë viteve 80-ta përshkonte me të madhe Afganistanin e kapluar nga lufta dhe si njohësi më i mirë perëndimor i muxhahedinëve antisovjetikë u bë ekspert i kërkuar në qarqe të shkencës, diplomacisë dhe shërbimeve te sigurisë. 11 Shtatorin e përjetoi gjersa ishte në Dushanbe, kryeqyteti i Republikës së Taxhikistanit në Azinë qendrore. Udhëtoi për t’u takuar me komandantin Masud, udhëheqësin e aleancës veriore afgane, të cilin ai e njihte për më shumë se 20 vite. Mirëpo Masud u vra dy ditë më herët nga Al Kaida, si fillesë e sulmeve në ShBA. Roy ka provuar të depërtojë teorikisht në islamin politik dhe terrorin islamik, por nuk e njeh atë vetëm nga teoria. Në të gjitha librat e tij ai niset nga bindja se islami politik mund të kuptohet vetëm nëse trajtohet nga kornizat e zhvillimeve shoqërore e politike.

Continue reading

Standard